92% થી વધુ ભારતીય મહિલાઓ જાહેર શૌચાલયમાં સેનિટરી પેડ્સની હિમાયત કરે છે

તાજેતરના એક સર્વેક્ષણમાં જાણવા મળ્યું છે કે 92 ટકાથી વધુ ભારતીય મહિલાઓ જાહેર શૌચાલયોમાં સેનિટરી પેડ્સને આવશ્યક વસ્તુ તરીકે ગણવાની હિમાયત કરે છે. સ્ત્રી સ્વચ્છતા બ્રાન્ડ એવરટીન દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલા આ સર્વેક્ષણમાં વિવિધ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોની 2,100 થી વધુ મહિલાઓનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો હતો. તે મહિલાઓના ગૌરવ અને જાહેર સ્થળોમાં સમાવેશ પર અપૂરતી માસિક સ્વચ્છતા સહાયની અસરને પ્રકાશિત કરે છે.

28 મેના રોજ માસિક સ્રાવ સ્વચ્છતા દિવસ પહેલા બહાર પાડવામાં આવેલા આ સર્વેમાં જાણવા મળ્યું છે કે 92.1 ટકા મહિલાઓ માને છે કે જાહેર શૌચાલયમાં સેનિટરી પેડ્સ મૂળભૂત જરૂરિયાત હોવી જોઈએ. વધુમાં, 94.4 ટકા મહિલાઓએ પ્રશ્ન કર્યો હતો કે પેશાબ અને હાથ સુકવવાના મશીનની જેમ માસિક સ્રાવની સ્વચ્છતાને શા માટે પ્રાથમિકતા આપવામાં આવતી નથી. સર્વેમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે 86.4 ટકા ઉત્તરદાતાઓએ માન્યું છે કે સેનિટરી પેડ્સનો અભાવ માસિક સ્રાવ પ્રત્યે વ્યાપક સામાજિક અગવડતા દર્શાવે છે.

હાથ ધોવા પછી સેનિટરી પેડ્સ બીજા ક્રમના સૌથી મહત્વપૂર્ણ શૌચાલય તરીકે ઉભરી આવ્યા, જેમાં 34 ટકા ઉત્તરદાતાઓએ ટોઇલેટ પેપર અને અન્ય વસ્તુઓ કરતાં તેમને પ્રાથમિકતા આપી. લગભગ 86 ટકા મહિલાઓએ અહેવાલ આપ્યો કે સેનિટરી પેડ્સનો અભાવ જાહેર સ્થળોએ તેમના ગૌરવને અસર કરે છે. વધુમાં, 75.1 ટકા મહિલાઓએ જાહેરમાં સેનિટરી પેડ્સની ઍક્સેસ વિના અણધાર્યા માસિક સ્રાવનો અનુભવ કર્યો, જેના કારણે ગભરાટ અને શરમની લાગણી થઈ.

૮૭ ટકાથી વધુ મહિલાઓએ વ્યક્ત કર્યું કે સેનિટરી પેડ્સ તમામ જાહેર સ્થળોએ, ખાસ કરીને શાળાઓમાં સરળતાથી ઉપલબ્ધ હોવા જોઈએ. લગભગ ૮૧.૩ ટકા મહિલાઓએ કાયદા અથવા નીતિ દ્વારા તેમની ઉપલબ્ધતાને ફરજિયાત બનાવવાનું સમર્થન કર્યું. સર્વેમાં સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદાનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો જેમાં માસિક સ્રાવના સ્વાસ્થ્યને મૂળભૂત અધિકાર તરીકે માન્યતા આપવામાં આવી હતી, જેમાં સરકારોને વેન્ડિંગ મશીનો દ્વારા છોકરીઓને મફત સેનિટરી પેડ્સ પૂરા પાડવા વિનંતી કરવામાં આવી હતી.

ઉદ્યોગ આંતરદૃષ્ટિ

PAN હેલ્થકેરના CEO ચિરાગ પાને જણાવ્યું હતું કે આ તારણો મહિલાઓના ગૌરવ અને જાહેર જીવનમાં ભાગીદારી માટે માસિક સ્રાવ દરમિયાન સ્વચ્છતાની ઉપલબ્ધતાના મહત્વ પર ભાર મૂકે છે. તેમણે શાળાઓ અને પરિવહન કેન્દ્રો જેવા સ્થળોએ સુલભ સેનિટરી પેડ્સની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો જેથી મહિલાઓને અણધારી પરિસ્થિતિઓને આરામથી સંચાલિત કરવામાં મદદ મળે.

વેટ એન્ડ ડ્રાય પર્સનલ કેરના સીઈઓ હરિઓમ ત્યાગીએ શૈક્ષણિક સંસ્થાઓમાં વર્કશોપ અને વેન્ડિંગ મશીનો સ્થાપિત કરીને જાગૃતિ લાવવાના એવરટીનના પ્રયાસોની નોંધ લીધી. આ પહેલનો ઉદ્દેશ માસિક સ્રાવ સ્વાસ્થ્ય ચર્ચાઓને વધુ માહિતીપ્રદ અને સમાવિષ્ટ બનાવવાનો છે.

શૈક્ષણિક ખામીઓ

સર્વેમાં શૈક્ષણિક અંતર પણ પ્રકાશિત થયું હતું, જેમાં 35.2 ટકા મહિલાઓએ તેમના પ્રથમ માસિક સ્રાવ પહેલા માસિક સ્રાવ વિશે બહુ ઓછી અથવા કોઈ જાણકારી ન હોવાનું જણાવ્યું હતું. માત્ર 2.3 ટકા મહિલાઓએ શિક્ષક સાથે માસિક સ્રાવ વિશે ચર્ચા કરી હતી, જે સુધારેલા માસિક શિક્ષણની જરૂરિયાત દર્શાવે છે.

આ વ્યાપક સર્વેક્ષણ ભારતભરમાં જાહેર સ્થળોએ માસિક સ્રાવ દરમિયાન સ્વચ્છતા જાળવવાની તાત્કાલિક જરૂરિયાત પર પ્રકાશ પાડે છે, જે મહિલાઓના ગૌરવ અને સમાવેશને સુનિશ્ચિત કરવા માટે નીતિગત ફેરફારો અને જાગૃતિ વધારવાની હિમાયત કરે છે.

With inputs from PTI