એલિયન્સ ધુમકેતુ 'Oumuamua' પર વૈજ્ઞાનિકોની મોટી શોધ, તેની વિચિત્ર સ્ફુર્તીનુ રહસ્ય ખુલ્યુ

Published: Friday, March 24, 2023, 17:38 [IST]

છેલ્લા 6 વર્ષથી ખગોળશાસ્ત્રીઓ એલિયન ધૂમકેતુ અથવા એલિયન એરક્રાફ્ટ 'Oumuamua' વિશે મૂંઝવણમાં હતા. પરંતુ, હવે એલિયન્સ સાથેના આ ધૂમકેતુનું રહસ્ય ખુલ્યું છે. વાસ્તવમાં, 'ઓમુઆમુઆ' ખગોળશાસ્ત્રીઓને આશ્ચર્યચકિત કરી રહ્યું હતું કારણ કે તે સૂર્યની નજીક આવતા જ તેનું શું થયું તે જાણી શકાયું નથી. તે અચાનક તેની ઝડપ વધારી અને દિશા બદલીને આગળ વધ્યો.

આપણા સૌરમંડળના ધૂમકેતુઓમાં આવી વિશેષતાઓ નથી. તેથી જ તેને આપણા સૌરમંડળમાં અન્ય વિશ્વના એલિયન્સનો ધૂમકેતુ પણ કહેવામાં આવે છે. જ્યારે સંશોધન કરવામાં આવ્યું તો જાણવા મળ્યું કે તેની વિચિત્ર ચપળતા પાછળ એક વૈજ્ઞાનિક કારણ છે.

એલિયન્સ ધૂમકેતુનું રહસ્ય ઉકેલાયું

2017 માં આપણા સૌરમંડળમાં એક વિચિત્ર તારાઓ વચ્ચેની વસ્તુની શોધ થઈ ત્યારથી, ધૂમકેતુ 'ઓમુઆમુઆ ખગોળશાસ્ત્રીઓમાં ચર્ચાનો વિષય છે. ખાસ કરીને વિચિત્ર રીતે જે રીતે તે સૂર્યથી દૂર ગતિ કરે છે, તે વિવિધ અટકળોને જન્મ આપતો હતો. તેના વિચિત્ર વર્તનને કારણે વિવિધ પ્રકારની વાર્તાઓ બહાર આવવા લાગી. કલ્પના પણ શરૂ થઈ ગઈ છે કે તે એલિયન્સનું અવકાશયાન હોઈ શકે છે. પરંતુ, રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, વૈજ્ઞાનિકોએ નવા સંશોધનના આધારે તેના તમામ રહસ્યો ખોલ્યા છે.

તેની વિચિત્ર સ્ફુર્તીનુ રહસ્ય ખુલ્યું

એક સંશોધનમાં એલિયન ધૂમકેતુઓની વિચિત્ર હિલચાલ વિશે વધુ વિગતો બહાર આવી છે. આ માહિતી એ છે કે જ્યારે આ રહસ્યમય ધૂમકેતુ 'ઓમુઆમુઆ સૂર્યની નજીક પહોંચ્યો ત્યારે તેની ગરમીએ તેનું હાઇડ્રોજન છોડ્યું અને તેના કારણે તે ખૂબ જ ઝડપે ઉપર ગયો. 'ઓમુઆમુઆ ગેસ અને ધૂળની પૂંછડીઓ બતાવતું નથી જે વિવિધ ધૂમકેતુઓની લાક્ષણિકતા તરીકે ઓળખાય છે. 'ઓમુઆમુઆ' વિશે વધુ એક નવી માહિતી સામે આવી છે. અગાઉ તેનું વર્ણન સિગારના આકારનું હતું, પરંતુ હવે તે જાણીતું છે કે તે ખડકાળ પેનકેક જેવું છે.

'ઓમુઆમુઆની કેમિસ્ટ્રી બદલાઈ ગઈ

તેના કદ વિશે અગાઉ જે અંદાજ લગાવવામાં આવ્યો હતો તેના કરતા હવે તે નાનો હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. તે લગભગ 115 મીટર બાય 111 મીટર છે અને તેની જાડાઈ 19 મીટર છે. સંશોધકોનું માનવું છે કે 'ઓમુઆમુઆનો જન્મ એ જ રીતે થયો હતો જે રીતે ઘણા ધૂમકેતુઓ છે. ગ્રહોની રચના સમયે, અવકાશમાં આવી વસ્તુઓ બનાવવામાં આવી હતી, જે અવકાશના વિશાળ અને બર્ફીલા ખડકો હતા. વૈજ્ઞાનિકો માને છે કે જ્યારે તે કોઈક રીતે તેના મૂળ સૂર્યમંડળમાંથી બહાર કાઢવામાં આવ્યું ત્યારે તેણે તેની રસાયણશાસ્ત્રમાં ફેરફાર કર્યો, અને જ્યારે તે ઇન્ટરસ્ટેલર અવકાશમાં પ્રવેશ્યો ત્યારે તે ખૂબ જ ઉચ્ચ-ઊર્જા રેડિયેશનના સંપર્કમાં આવ્યું. આના કારણે ધૂમકેતુનો થીજી ગયેલો પાણીનો બરફ હાઈડ્રોજન ગેસમાં ફેરવાઈ ગયો, જે તેના બાકીના બરફની અંદર ફસાઈ ગયો હતો.

સૂર્યની ગરમીને કારણે તેનું હાઇડ્રોજન બહાર નિકળી ગયુ

જેમ જેમ 'ઓમુઆમુઆ આપણા આંતરિક સૂર્યમંડળમાંથી પસાર થયું, તે ગરમ થવા લાગ્યું, તેમાં સંગ્રહિત બરફની રચનામાં ફેરફાર થયો અને ફસાયેલા હાઇડ્રોજનને મુક્ત કર્યો. આને કારણે, તે સૂર્યથી દૂર અભૂતપૂર્વ ગતિ અને વિચિત્ર રીતે ઝડપી બન્યું, સૂર્યની ગરમીથી ફૂટબોલ કિકની જેમ બહાર નીકળી ગયું. હાઇડ્રોજન છોડવાની આ પ્રક્રિયાને આઉટગેસિંગ કહેવામાં આવે છે, જેના કારણે તેની પૂંછડી પણ દેખાતી નથી, જે ધૂમકેતુ તારાની લાક્ષણિકતા છે.

વ્યાપકપણે સૌરમંડળના ધૂમકેતુઓ જેવું જ છે - સંશોધકો

આ અઠવાડિયે નેચર જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા સંશોધનના મુખ્ય લેખક અને યુનિવર્સિટીના એસ્ટ્રોકેમિસ્ટે જણાવ્યું હતું કે "મુખ્ય તારણો એ છે કે 'ઓમુઆમુઆ એક બર્ફીલા પાણીથી સમૃદ્ધ ગ્રહ તરીકે ઉદ્દભવ્યું હોઈ શકે છે, જે લગભગ સૂર્યમંડળના ધૂમકેતુના કદ જેટલું છે." કેલિફોર્નિયાના, જેની બર્ગનર. સમાન છે આ મોડેલ 'કોઈપણ અસાધારણ ભૌતિકશાસ્ત્ર અથવા રસાયણશાસ્ત્રનો ઉપયોગ કર્યા વિના ઓમુઆમુઆના વિચિત્ર વર્તનને સમજાવી શકે છે.'

ઓમુઆમુઆ એટલે દૂરથી આવતો સંદેશવાહક

'ઓમુઆમુઆ નામ મૂળ હવાઇયન ભાષામાંથી ઉતરી આવ્યું છે, જેનો શાબ્દિક અર્થ થાય છે સંદેશવાહક જે દૂરથી આવે છે. કારણ કે, હવાઈ યુનિવર્સિટીના પાન-સ્ટારઆરએસ1 ટેલિસ્કોપ દ્વારા સૌપ્રથમ તેને શોધી કાઢવામાં આવ્યું હતું. બર્ગનર કહે છે કે 'આપણે તેના ઉત્પત્તિનું સ્થાન જાણતા નથી, પરંતુ તે કદાચ 100 મિલિયન વર્ષોથી ઓછા સમયથી તારાઓ વચ્ચેની અવકાશમાં આગળ વધી રહ્યું છે. તેનો લાલ રંગ સૂર્યમંડળના ઘણા નાના શરીરના રંગો સાથે સુસંગત હતો. આ વખતે તે સૌરમંડળમાંથી બહાર નીકળતી વખતે નેપ્ચ્યુનમાંથી પસાર થયું છે. (પ્રથમ ચિત્ર સિવાય, બાકીના સૂચક છે)