New Passport rules: બદલાઈ ગયા પાસપોર્ટ નિયમો, જાણો મહત્વના સુધારા

New Passport rules: કેન્દ્ર સરકારે પાસપોર્ટ (સુધારા) નિયમો, 2025 માં ફેરફારોની જાહેરાત કરી છે, જેમાં પાસપોર્ટ નિયમો, 1980 હેઠળ જન્મ તારીખના પુરાવા માટે જરૂરી દસ્તાવેજોને અપડેટ કરવામાં આવ્યા છે.

પાસપોર્ટ અધિનિયમ, 1967 ની કલમ 24 હેઠળ કરવામાં આવેલા આ સુધારાઓ સત્તાવાર ગેઝેટમાં પ્રકાશિત થયા પછી અમલમાં આવશે.

1 ઓક્ટોબર, 2023 ના રોજ અથવા તે પછી જન્મેલા વ્યક્તિઓ માટે, હવે મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશન અથવા જન્મ અને મૃત્યુ રજિસ્ટ્રારનું જન્મ પ્રમાણપત્ર આવશ્યક છે. આ અરજદારો માટે આ દસ્તાવેજ જન્મ તારીખનો એકમાત્ર સ્વીકૃત પુરાવો હશે.

ઓક્ટોબર 2023 પહેલાના જન્મ માટેના દસ્તાવેજો - 1 ઓક્ટોબર, 2023 પહેલા જન્મેલા લોકો હજુ પણ જન્મ તારીખના પુરાવા તરીકે વિવિધ દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ કરી શકે છે.

વિકલ્પોમાં જન્મ અને મૃત્યુ નોંધણી અધિનિયમ, 1969 હેઠળ અધિકૃત સંસ્થાઓ પાસેથી જન્મ પ્રમાણપત્રનો સમાવેશ થાય છે. માન્ય સંસ્થાઓમાંથી શાળા છોડવાના પ્રમાણપત્રો અથવા મેટ્રિક્યુલેશન પ્રમાણપત્રો પણ માન્ય છે.

વધુમાં, આવકવેરા વિભાગ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા પરમેનન્ટ એકાઉન્ટ નંબર (PAN) કાર્ડ પુરાવા તરીકે કામ કરી શકે છે.

સરકારી કર્મચારીઓ તેમના સર્વિસ રેકોર્ડ અથવા પે પેન્શન ઓર્ડરમાંથી એક અંશનો ઉપયોગ કરી શકે છે, જો યોગ્ય રીતે પ્રમાણિત હોય. રાજ્ય પરિવહન વિભાગ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા ડ્રાઇવિંગ લાઇસન્સ બીજો વિકલ્પ છે.

વધારાના સ્વીકાર્ય દસ્તાવેજો - ભારતના ચૂંટણી પંચ દ્વારા જારી કરાયેલ ચૂંટણી ફોટો ઓળખપત્ર સ્વીકાર્ય છે જો તેમાં અરજદારની જન્મ તારીખ હોય.

વધુમાં, જીવન વીમા નિગમો અથવા જાહેર કંપનીઓના પોલિસી બોન્ડ જેમાં ધારકની જન્મ તારીખ હોય તે માન્ય છે. સરકારે પાસપોર્ટ નિયમોમાં ઘણા અન્ય ફેરફારો કર્યા છે.

રહેણાંક સરનામાં હવે પાસપોર્ટ પર દેખાશે નહીં; તેના બદલે, ઇમિગ્રેશન અધિકારીઓ બારકોડ સ્કેનિંગ દ્વારા આ માહિતીને ઍક્સેસ કરશે. આ પગલાનો હેતુ પાસપોર્ટ ધારકો માટે ગોપનીયતા અને સુરક્ષા વધારવાનો છે.

કલર કોડેડ પાસપોર્ટ સિસ્ટમ - પાસપોર્ટ માટે એક નવી વર્ગીકરણ પ્રણાલી લાગુ કરવામાં આવી છે: રાજદ્વારી પાસપોર્ટ ધારકો માટે લાલ પાસપોર્ટ, સરકારી અધિકારીઓ માટે સફેદ પાસપોર્ટ અને નિયમિત પાસપોર્ટ ધારકો માટે વાદળી પાસપોર્ટ.

વધુમાં, એકલ માતાપિતા અને અલગ પરિવારોના બાળકો માટે પાસપોર્ટ પર માતાપિતાની વિગતો છાપવામાં આવશે નહીં.

અધિકારીઓએ ભાર મૂક્યો છે કે, જન્મ અને મૃત્યુ નોંધણી અધિનિયમ, 1969 હેઠળ જન્મ પ્રમાણપત્રોની ઉપલબ્ધતામાં વધારો થવાને કારણે આ ફેરફારો થયા છે. આનો ઉદ્દેશ્ય વ્યક્તિગત ઓળખ રેકોર્ડમાં ચોકસાઈ અને સુસંગતતા સુધારવાનો છે.

આ સુધારાઓથી પાસપોર્ટ અરજીઓમાં વિસંગતતાઓ ઘટાડીને અને કાર્યક્ષમતામાં સુધારો કરીને સુવ્યવસ્થિત થવાની અપેક્ષા છે.

અરજદારોએ ખાતરી કરવી જોઈએ કે, તેમની પાસે તેમની જન્મ તારીખના આધારે યોગ્ય દસ્તાવેજો છે જેથી પ્રક્રિયામાં કોઈપણ વિલંબ ટાળી શકાય.

પાસપોર્ટ સેવાઓની સુલભતા વધારવા માટે, પાંચ વર્ષમાં પોસ્ટ ઓફિસ પાસપોર્ટ સેવા કેન્દ્રો (POPSKs) ને 442 થી 600 સુધી વિસ્તૃત કરવાની યોજના ચાલી રહી છે.

વિદેશ મંત્રાલયે આ વિસ્તરણને સરળ બનાવવા માટે પોસ્ટ વિભાગ સાથેના કરારને લંબાવ્યો છે, જેથી દૂરના વિસ્તારોમાં પણ કાર્યક્ષમ પાસપોર્ટ પ્રક્રિયા સુનિશ્ચિત થાય.

English summary

Passport rules have changed, know the important amendments