'બહુ ગરમી પડશે પણ વરસાદ...' અમેરિકન એજન્સીએ ચોમાસાને લઇ કરી આગાહી

આ વર્ષે ભારતમાં ચોમાસું કેવું રહેશે તે અંગે અમેરિકન હવામાન એજન્સી NOAAએ મોટી માહિતી આપી છે. એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર અલ નીનોની સ્થિતિની રચના ચોમાસા પર ઊંડી અસર કરી શકે છે.

Published: Saturday, February 11, 2023, 15:44 [IST]

દિલ્હી સહિત ઉત્તર ભારતમાંથી ઠંડી લગભગ હટી ગઈ છે અને ફેબ્રુઆરીની શરૂઆતમાં જ લોકોને ગરમીનો અહેસાસ થવા લાગ્યો છે. જ્યાં થોડા દિવસો પહેલા શિયાળો પૂરજોશમાં હતો ત્યાં હવે અચાનક હવામાન પલટાયું છે અને લોકો હાફ બાંયના ટી-શર્ટમાં જોવા મળી રહ્યા છે. આ દરમિયાન અમેરિકાની હવામાન એજન્સી NOAAએ ચોમાસાને લઈને મોટી માહિતી આપી છે. NOAA એ આગાહી કરી છે કે ભારત આ વર્ષે ઉનાળાના અંત સુધીમાં અલ નીનોની સ્થિતિનો અનુભવ કરી શકે છે, જેની સીધી અસર ચોમાસાના વરસાદ પર પડશે.

લગાતાર બીજા મહિને અલ નીનોનુ એલર્ટ

ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના સમાચાર મુજબ યુએસ હવામાન એજન્સી દ્વારા સતત બીજા મહિને અલ નીનોને લઈને આ અનુમાન લગાવવામાં આવ્યું છે. અગાઉ જાન્યુઆરીમાં, એજન્સી દ્વારા આ જ માહિતી આપવામાં આવી હતી, જો કે, ગુરુવારે મોડી રાત્રે જારી કરાયેલા નવીનતમ અપડેટમાં, અલ નીનોની સ્થિતિની મજબૂત આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. એજન્સીએ તેના રિપોર્ટમાં કહ્યું છે કે ભારતમાં જુલાઈની આસપાસ અલ નીનોની સ્થિતિ વિકસી શકે છે અને તેની ચોમાસા પર ઊંડી અસર થવાની સંભાવના છે. જાન્યુઆરીના રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે જુલાઈ પછી અલ નીનોની સ્થિતિ સર્જાશે.

અલ નીનોના એક્ટિવ થવાની 57 ટકા સંભાવના

જો કે, નિષ્ણાતો કહે છે કે ચોમાસા વિશે કોઈ આગાહી કરવી ખૂબ જ વહેલું છે. હવામાનશાસ્ત્રીઓના મતે ચોમાસા દરમિયાન કેવી સ્થિતિ રહેશે તેનું ચિત્ર એપ્રિલ-મે મહિનાની આસપાસ જ સ્પષ્ટ થઈ જાય છે. યુએસ હવામાન એજન્સી NOAAએ તેના નવીનતમ અપડેટમાં જણાવ્યું છે કે ભારતમાં જૂન-જુલાઈ-ઓગસ્ટ વચ્ચે અલ નીનો સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે અને તેને જુલાઈની આસપાસ ગણવામાં આવી શકે છે. રિપોર્ટમાં આ સમયગાળા દરમિયાન 49 ટકા અલ નીનો સ્થિતિ અને 47 ટકા સામાન્ય સ્થિતિનો અંદાજ છે. તે જ સમયે, જુલાઈ-ઓગસ્ટ-સપ્ટેમ્બરમાં અલ નીનો સક્રિય થવાનો અંદાજ આનાથી વધુ 57 ટકા હોવાનું કહેવાય છે.

એક્સપર્ટે કહ્યું- ચોમાસા અંગે કંઈપણ કહેવું વહેલું

બીજી તરફ અમેરિકન એજન્સીના આ રિપોર્ટથી નિષ્ણાતોનો અભિપ્રાય અલગ છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે એજન્સીએ જાન્યુઆરીની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પોતાનો મોડલ અંદાજ આપ્યો છે, જ્યારે પછીના મહિનામાં ઘણું બદલાઈ શકે છે. રિપોર્ટ પર ટિપ્પણી કરતા, કોટ્ટાયમમાં ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર ક્લાઈમેટ ચેન્જ સ્ટડીઝના ડિરેક્ટર ડી શિવાનંદ પાઈએ જણાવ્યું હતું કે, "જો કોઈ મોડલ સતત બે મહિનાથી અલ નીનોનો સંકેત આપી રહ્યું હોય, તો તેને ગંભીરતાથી લેવાની જરૂર છે. પરંતુ, ચોમાસા અંગેનું મક્કમ ચિત્ર એપ્રિલ-મે મહિનામાં જ ઉભરી શકે છે, કારણ કે પ્રશાંત પ્રદેશમાં વસંતઋતુ પછી પરિસ્થિતિઓ બદલાય છે.

ઘણા કારણો ચોમાસાને કરે છે અસર

નોંધપાત્ર વાત એ છે કે, ડી શિવાનંદ પાઈએ અગાઉ ભારતીય હવામાન વિભાગમાં ઘણા વર્ષો સુધી વરિષ્ઠ પદ પર કામ કર્યું હતું. ડી શિવાનંદ પાઈએ વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, "અલ નીનો અને ભારતીય ચોમાસાનો વિપરિત સંબંધ છે, એટલે કે, જો કોઈપણ વર્ષે અલ નીનોની સ્થિતિ પ્રવર્તે છે, તો તે વર્ષનો ચોમાસાનો વરસાદ સામાન્ય કરતાં ઓછો હશે. પરંતુ, આ બંને વચ્ચે સામ-સામે સંબંધ નથી. હિંદ મહાસાગરની સ્થિતિ, યુરેશિયન બરફ આવરણ અને આંતરિક હવામાન તફાવતો ભારતમાં ચોમાસાના વરસાદને અસર કરે છે.

શું છે અલ નીનો?

તમને જણાવી દઈએ કે અલ નીનોની સ્થિતિ સામાન્ય રીતે દર ત્રણથી છ વર્ષે બને છે. પૂર્વીય અને મધ્ય વિષુવવૃત્તીય પેસિફિકમાં અસાધારણ રીતે ગરમ સમુદ્રની સપાટીના પાણીને અલ નીનો સ્થિતિ કહેવામાં આવે છે. અલ નીનો સ્થિતિ પવનની પેટર્નમાં ફેરફાર કરે છે અને તેના કારણે વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં હવામાન પ્રભાવિત થાય છે. જો અમેરિકી હવામાન એજન્સીની આગાહી સાચી સાબિત થાય છે, તો પેસિફિક પ્રદેશમાં હાલની લા નીનાની સ્થિતિ પાંચ મહિનામાં ઝડપથી અલ નીનોમાં ફેરવાઈ શકે છે.

Published On February 11, 2023