દરરોજ 31 બાળકોના આત્મહત્યા કારણે મૃત્યુ પામ્યા

NCRBના ડેટામાં 'કૌટુંબિક સમસ્યાઓ' નો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જે આ આત્મહત્યાના મુખ્ય કારણોમાંના એક તરીકે છે, જેના કારણે 4,006 મોત થયા છે.

વર્ષ 2020માં ભારતમાં દરરોજ સરેરાશ 31 બાળકો આત્મહત્યા દ્વારા મૃત્યુ પામ્યા હતા, નેશનલ ક્રાઈમ રેકોર્ડ્સ બ્યુરો (NCRB)ના ડેટા અનુસાર નિષ્ણાતો બાળકો પર તેમના મનોવૈજ્ઞાનિક તણાવમાં વધારો કરવા બદલ કોરોનાવાયરસની મહામારીને જવાબદાર ગણાવે છે.

NCRB ડેટા દર્શાવે છે કે, વર્ષ 2020માં 11,396 જેટલા બાળકો આત્મહત્યા દ્વારા મૃત્યુ પામ્યા હતા, જે વર્ષ 2019માં આવા 9,613 મૃત્યુથી 18 ટકા અને વર્ષ 2018માં 9,413થી 21 ટકા વધુ છે.

NCRBના ડેટામાં 'કૌટુંબિક સમસ્યાઓ' નો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જે આ આત્મહત્યાના મુખ્ય કારણોમાંના એક તરીકે છે, જેના કારણે 4,006 મોત થયા છે, ત્યારબાદ બાળકો દ્વારા આપઘાત કરવા પાછળના અન્ય કારણોમાં 'પ્રેમ સંબંધ' (1,337) અને બિમારી (1,327) છે.

જેમ કે ડેટામાં ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, તેમાં વૈચારિક કારણો અથવા હીરો-પૂજાપાઠ, બેરોજગારી, નાદારી, નપુંસકતા અથવા વંધ્યત્વ અને ડ્રગ્સનો દુરુપયોગનો સમાવેશ થાય છે.

પ્રભાત સેવ ધ ચિલ્ડ્રન, બાળ સુરક્ષાના ડેપ્યુટી ડાયરેક્ટર કુમારે જણાવ્યું હતું, જ્યારે આપણે એક સમાજ તરીકે રાષ્ટ્રીય માનવ મૂડી બનાવવા માટે શિક્ષણ અને શારીરિક સ્વાસ્થ્ય જેવી મૂર્ત બાબતોથી વાકેફ છીએ, ત્યારે ભાવનાત્મક સુખાકારી અથવા મનો-સામાજિક સમર્થન ઘણીવાર પાછળ રહે છે. બાળકોમાં આત્મહત્યાની ક્રમિક રીતે વધતી સંખ્યા પ્રણાલીગત નિષ્ફળતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

કુમારે જણાવ્યું હતું કે, તે માતાપિતા, પરિવારો, પડોશીઓ અને સરકારની સામૂહિક જવાબદારી છે કે, એક અનુકૂળ ઇકોસિસ્ટમ પ્રદાન કરવી જ્યાં બાળકો તેમની સંભાવનાને સાકાર કરવા અને ઉજ્જવળ ભવિષ્ય માટે તેમના સપનાને પરિપૂર્ણ કરવા માટે આગળ જોઈ શકે.

કુમારે આ અંગે વધુ વાત કરતા જણાવ્યું હતું કે, માનસિક સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલા કલંક અને પરહેડ માનસિક સ્વાસ્થ્ય વ્યાવસાયિકોની અત્યંત ઓછી સંખ્યા તાત્કાલિક ધ્યાનની માગ કરે છે. કોવિડ 19 અને પરિણામે શાળા બંધ થવા અને વડીલોમાં ચિંતા સાથે સોશિયલ આઇસોલેશનને કારણે આ પરિસ્થિતિ વધુ વકરી છે અને તેને મોખરે લાવી છે. સેવ ધ ચિલ્ડ્રન બાળકો અને યુવાનો માટે પ્રોત્સાહક અને સહાયક ઇકોસિસ્ટમને પોષવા માટે સામૂહિક પગલાં લેવાનું કહે છે.

અન્ય નિષ્ણાતનું માનવું હતું કે, કોરોના મહામારી બાળકોના માનસિક સ્વાસ્થ્ય અને મનો-સામાજિક સુખાકારીને અસર કરી શકે છે, તેવો ભય કોવિડ 19 ફાટી નીકળ્યો ત્યારથી જ છે. એનસીઆરબી ડેટા ફક્ત વધુ પુરાવા પૂરા પાડે છે કે, રોગચાળાએ બાળકો દ્વારા અનુભવાતી મનોવૈજ્ઞાનિક આઘાતને ઘણી હદ સુધી ભાર આપ્યો હોય શકે છે.

સીઆરવાય-ચાઈલ્ડ રાઈટ્સ એન્ડ યુ ખાતે સંશોધન અને હિમાયતના નીતિ નિર્દેશક પ્રીતિ મહારાએ જણાવ્યું હતું કે, લાંબા સમય સુધી શાળાઓ બંધ રાખવા અને મર્યાદિત સામાજિક ક્રિયાપ્રતિક્રિયાઓને કારણે ઘરમાં બાળકો હોસ્ટેલ અને કેદી હોવાનું અનુભવી રહ્યા છે. આ સાથે બાળકો મિત્રો, શિક્ષકો અથવા વિશ્વાસની સ્થિતિમાં અન્ય કોઈપણ વ્યક્તિ સાથેની ક્રિયાપ્રતિક્રિયાના અભાવને કારણે જબરદસ્ત ભાવનાત્મક તણાવ અને આઘાતમાંથી પસાર થઇ રહ્યા છે.

મહારાએ જણાવ્યું હતું કે, ઘણા બાળકો ઘરમાં પ્રતિકૂળ વાતાવરણનો ભોગ પણ બન્યા હતા, શાળાઓ હવે બચવાના સાધન તરીકે હવે વિકલ્પ નથી. ઘણા બાળકોને રોગચાળામાં તેમના પ્રિયજનોને ગુમાવવાનો પણ સામનો કરવો પડ્યો હતો, જેનાથી તેમની માનસિક સુખાકારી પર વધુ અસર પડી હતી. કેટલાક કૌટુંબિક સ્તરે ગહન

નાણાકીય કટોકટી હેઠળ ફરી રહ્યા હતા. ઘણા બાળકોએ અભ્યાસક્રમ, પરીક્ષાઓ અને પરિણામોની પૂર્ણતાને લગતી ભારે અનિશ્ચિતતાનો પણ અનુભવ કર્યો છે, જે ચિંતા તરફ દોરી જાય છે.

બાળકોની વિશાળ સંખ્યા, ખાસ કરીને બહુ-પરિમાણીય ગરીબીના પડછાયા હેઠળ જીવતા બાળકો, ઓનલાઇન વર્ગોમાં હાજરી આપવા માટે સંઘર્ષ કરી રહ્યા હતા અને ડિજિટલ વિભાજન દ્વારા મોટાભાગે પ્રભાવિત થયા હતા, જ્યારે અન્ય ઘણા લોકો ઇન્ટરનેટ અને સોશિયલ મીડિયાના વધુ પડતા સંપર્કથી ઓનલાઈન બુલિંગ અને સંલગ્ન સાયબર ગુનાઓને આધિન પીડાતા હતા. આ બધા ભવિષ્યની અનિશ્ચિતતાની એકંદર ચિંતા સાથે જોડાયેલા છે અને તેમના યુવાન અને કોમળ મન માટે સહન કરવા માટે ખૂબ જ વધારે છે.

English summary

Every day 31 children died due to suicide n 2020.