RBI Monetary Policy: ફરીથી ના બદલાયા રેપો રેટ, હોમ લોન નહિ થાય મોંઘી

RBI Monetary Policy: રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયાની મૉનિટરી પૉલિસી કમિટીની આજે મળેલી પ્રથમ બેઠક અને ચાલુ નાણાકીય વર્ષની છેલ્લી બેઠક બાદ ગવર્નર શક્તિકાંત દાસે રેપો રેટ સ્થિર રાખવાની જાહેરાત કરી છે. રેપો રેટ 6.50 ટકા પર રહેશે.

આરબીઆઈના રેપો રેટને સ્થિર રાખવાથી લોન લેનારાઓને રાહત મળશે, કારણ કે એવું માનવામાં આવે છે કે જો રેપો સ્થિર રહેશે તો બેંકો લોન મોંઘી નહીં કરે. જો કે, આનાથી એવી શક્યતા પણ વધે છે કે એફડીના વ્યાજ દરો વધશે નહીં, પરંતુ ઘટી પણ શકે છે. જો કે, આ તરત જ નહિ પરંતુ થોડા દિવસો પછી દેખાશે.

એમપીસીના સભ્યોમાં આરબીઆઈના ગવર્નર શક્તિકાંત દાસ, ડેપ્યુટી ગવર્નર માઈકલ દેબબ્રત પાત્રા ઉપરાંત 4 સભ્યો છે. તેમના નામ આશિમા ગોયલ, રાજીવ રંજન, જયંત આર. વર્મા અને શશાંક ભિડે છે.

મોદી સરકારમાં રેપો રેટનો ઈતિહાસ ઘણો રસપ્રદ છે. મોદી સરકારના સમગ્ર કાર્યકાળ દરમિયાન આ દર મોદી સરકારના શપથ ગ્રહણ પહેલા જેટલો ઊંચો હતો તેટલો ક્યારેય નથી રહ્યો. જ્યારે મોદી સરકારે સત્તા સંભાળી ત્યારે રેપો રેટ 8 ટકા હતો, જે ફરી ક્યારેય આટલો થયો નથી.

રેપો રેટનો અર્થ

રેપો રેટ એ દર છે જેના પર આરબીઆઈ બેંકોને લોન આપે છે. આ લોનનો ઉપયોગ કરીને બેંકો ગ્રાહકોને લોન આપે છે. નીચા રેપો રેટનો અર્થ એ છે કે બેંકો પાસેથી ઉપલબ્ધ અનેક પ્રકારની લોન સસ્તી થઈ જશે, જેમ કે હોમ લોન, વાહન લોન વગેરે.

રિવર્સ રેપો રેટનો અર્થ

નામમાં સૂચવ્યા મુજબ તે રેપો રેટથી એકદમ વિરુદ્ધ છે. આ તે દર છે કે જેના પર બેંકોને તેમના દ્વારા આરબીઆઈમાં જમા કરવામાં આવેલા નાણાં પર વ્યાજ મળે છે. રિવર્સ રેપો રેટનો ઉપયોગ બજારોમાં રોકડની તરલતાને નિયંત્રિત કરવા માટે થાય છે. જ્યારે પણ બજારમાં વધુ પડતી રોકડ દેખાય છે, ત્યારે આરબીઆઈ રિવર્સ રેપો રેટમાં વધારો કરે છે, જેથી બેંકો વધુ વ્યાજ મેળવવા માટે તેમના નાણાં તેમાં જમા કરે છે.

સીઆરઆરનો અર્થ

દેશમાં લાગુ બેંકિંગ નિયમો હેઠળ, દરેક બેંકે તેની કુલ રોકડનો ચોક્કસ ભાગ રિઝર્વ બેંક પાસે રાખવાનો હોય છે. આને રોકડ અનામત ગુણોત્તર અથવા રોકડ અનામત ગુણોત્તર કહેવામાં આવે છે.

એસએલઆરનો અર્થ

બેંકો જે દરે તેમના નાણાં સરકાર પાસે રાખે છે તેને SLR કહેવામાં આવે છે. તેનો ઉપયોગ રોકડની તરલતાને નિયંત્રિત કરવા માટે થાય છે. વાણિજ્યિક બેંકોને ચોક્કસ રકમ જમા કરાવવાની જરૂર પડે છે જેનો ઉપયોગ કોઈપણ કટોકટી વ્યવહારને પૂર્ણ કરવા માટે થાય છે. જ્યારે આરબીઆઈ વ્યાજ દરમાં ફેરફાર કર્યા વિના રોકડ પ્રવાહિતા ઘટાડવા માંગે છે, ત્યારે તે CRR વધારે છે, જેના કારણે બેંકો પાસે લોન આપવા માટે ઓછા પૈસા બચે છે.

English summary

RBI Monetary Policy: RBI did not change the repo rate today, know the effects.