વિજય રૂપાણીની ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી તરીકે 5 વર્ષની સફર

વિજય રૂપાણી નરેન્દ્ર મોદી પછી ગુજરાતમાં બીજેપીના બીજા મુખ્યમંત્રી બન્યા છે જેમણે સત્તામાં પાંચ વર્ષ પૂર્ણ કર્યા છે. 26 મે, 2014 ના રોજ વડાપ્રધાન પદ સંભાળ્યા પહેલા મોદી 13 વર્ષ સુધી રાજ્યમાં સુકાન સંભાળી રહ્યા હતા. આનંદીબેન પટેલના રાજીનામા બાદ રૂપાણી 7 ઓગસ્ટ, 2016 ના રોજ ગુજરાતના 16મા મુખ્યમંત્રી બન્યા હતા. હવે, 1,825 દિવસ સત્તામાં છે, રૂપાણી સૌથી લાંબુ શાસન ધરાવતા રાજ્યના ચોથા મુખ્યમંત્રી છે. તેમના પહેલા મોદીએ 4,610 દિવસો માટે ગુજરાત પર શાસન કર્યું. અગાઉ કોંગ્રેસના હિતેન્દ્ર દેસાઈ (2,062 દિવસ) અને માધવસિંહ સોલંકી (2,049 દિવસ) નો લાંબો કાર્યકાળ હતો.

રાજ્ય સરકારે રૂપાણીના પાંચ વર્ષના કાર્યકાળની ઉજવણી કરી હતી. 1 ઓગસ્ટથી નવ દિવસના સમયગાળા દરમિયાન યોજાયેલા કાર્યક્રમો, જે સરકારે દાવો કર્યો હતો કે તે ઉજવણીનો ભાગ નથી પરંતુ લોકોના કલ્યાણ માટે ચલાવવામાં આવે છે, તેમાં સમર્પિત કેટલાક કાર્યોનો સમાવેશ થાય છે. શહેરી અને ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં મહિલાઓ, યુવાનો અને આદિવાસીઓ. રૂપાણીએ સુનિશ્ચિત કર્યું કે તેઓ આ તમામ કાર્યોમાં હાજર રહ્યાં હતા.

મુશ્કેલ માર્ગ

રૂપાણીએ 1976 માં અખિલ ભારતીય વિદ્યાર્થી પરિષદ (ABVP) માં વિદ્યાર્થી નેતા તરીકે પોતાની રાજકીય કારકિર્દીની શરૂઆત કરી હતી. દાયકાઓ સુધી, તેમણે નરમ બોલતા, સરળ માણસ તરીકે પોતાની છબી જાળવી રાખી છે. જ્યારે તેમણે પદ સંભાળ્યું ત્યારે રાજકીય રીતે પ્રભાવશાળી પાટીદાર સમાજ દ્વારા અનામતની માંગણી સાથે ગુજરાત મોટા પાયે આંદોલનમાં ઘેરાયેલું હતું. યુવા પાટીદાર નેતા હાર્દિક પટેલ ભાજપને એક ખૂણામાં ધકેલીને આંદોલનના ચહેરા તરીકે ઉભરી આવ્યા હતા. તે જ સમયે, ખેડૂતોએ તેમની પેદાશોના ઉંચા ભાવની માંગણી સાથે રાજ્ય સરકાર સામે વિરોધ શરૂ કર્યો હતો.
ડિસેમ્બર 2017 માં વિધાનસભાની ચૂંટણી રૂપાણી માટે પ્રથમ મોટી કસોટી તરીકે આવી. નરેન્દ્ર મોદી અને તેમના વિશ્વસનીય લેફ્ટનન્ટ અમિત શાહ દિલ્હીમાં શિફ્ટ થયા બાદ રાજ્યમાં નેતૃત્વની રદબાતલ છોડીને તે પહેલી ચૂંટણી હતી. મોદી અને શાહે પ્રયત્નો કર્યા છતાં રૂપાણી રાજ્ય સરકારનો ચહેરો રહ્યા. 182 માંથી 99 બેઠકો પર ભાજપે સરળ બહુમતી મેળવી હતી. સત્તામાં રહેતી વખતે તે પાર્ટીની અત્યાર સુધીની સૌથી ઓછી સંખ્યા છે. એકમાત્ર આશ્વાસન એ છે કે તે સત્તામાં રહ્યો. 2014 માં પહેલી વખત શપથ લીધા ત્યારથી રૂપાણીને મુખ્યમંત્રી તરીકે બદલવામાં આવશે તેવી અટકળો ચાલી રહી હતી, પરંતુ તેમણે દરેકને ખોટા સાબિત કર્યા છે.

હાર્દિક પટેલ પ્રત્યે અવિશ્વાસ પેદા કરવામાં સફળ

ડિસેમ્બર 2017 માં સીટ પર પાછા ફર્યા બાદ મુખ્યમંત્રીએ વહીવટીતંત્રને સજ્જ કર્યું છે. હાર્દિક પટેલ પ્રત્યે અવિશ્વાસ પેદા કરીને તેઓ પાટીદાર સમુદાય પર જીત મેળવવામાં સફળ રહ્યા હતા, જેમનું કોંગ્રેસમાં જોડાવાનું પગલું ભાજપ માટે બોનસ તરીકે આવ્યું હતું. રૂપાણીએ એ વાત ફેલાવવાનું શરૂ કર્યું કે પાટીદાર આંદોલન ખરેખર કોંગ્રેસ દ્વારા સમર્થિત છે. હાલમાં, કોંગ્રેસના પ્રદેશ કાર્યકારી અધ્યક્ષ હાર્દિક પટેલ પોતાને પક્ષમાં એકલતા અનુભવી રહ્યા છે અને તેમને પક્ષના પ્રદેશ અધ્યક્ષ બનાવવામાં આવ્યા ન હોવાનું નિવેદન કરી રહ્યા છે.
રૂપાણીને અત્યાર સુધીની સૌથી મોટી સફળતા આ વર્ષે ફેબ્રુઆરીમાં મળી જ્યારે ભાજપે તમામ 6 મહાનગરપાલિકાની ચૂંટણીમાં જીત મેળવી અને 81 નગરપાલિકા પરિષદોમાંથી 75 અને 231 તાલુકા પંચાયતોમાંથી 196 પર જીત મેળવી. કુલ મળીને ગુજરાતના 90 ટકા પ્રદેશ પર ભાજપનું નિયંત્રણ છે. રાજ્યના કોઈ મુખ્યમંત્રીએ ત્યાં સુધી આટલી મોટી જીત નોંધાવી ન હતી. તેમનો દાવો છે કે રાજ્ય સરકારે છેલ્લા પાંચ વર્ષમાં બે લાખ સરકારી નોકરીઓ આપી છે. 2.2 ટકાના દરે, તમામ મોટા રાજ્યોમાં રાજ્યમાં સૌથી ઓછો બેરોજગારી દર છે. 2020-21માં, ગુજરાતને 30.23 અબજ ડોલરનું કુલ વિદેશી પ્રત્યક્ષ રોકાણ (FDI) મળ્યું, જે ભારતમાં તમામ FDI નું 37 ટકા હતું, જે સતત ચોથા વર્ષે તમામ રાજ્યોમાં ટોચનું સ્થાન જાળવી રાખ્યું હતુ.

અલ્પેશ ઠાકોરનું ડેમેજ કંટ્રોલ

વિજય રૂપાણીને અલ્પેશ છાકોરના વ્યસનમુક્તિ આંદોલનનો પણ સામનો કરવો પડ્યો હતો. અલ્પેશ ઠાકોરે ગુજરાતમાં વ્યસનમુક્તિ અને ઓબીસીનો અવાજ બની લોકપ્રિયતા મેળી હતી. કોંગ્રેસ પક્ષથી તેમણે પોતાનું રાજકીય જીવન શરૂ કર્યું હતું. તેમણે કોંગ્રેસમાંથી રાજીનામું આપી જુલાઈના રોજ ભાજપમાં જોડાયા હતા ઓક્ટોબર 2019ની ગુજરાત વિધાનસભાની પેટાચૂંટણીમાં રાધનપુરની બેઠક પરથી તેમનો 3500 મતોથી પરાજય થયો હતો.

રૂપાણી સરકાર

રૂપાણીએ શહેરી સ્થાનિક સંસ્થાઓને લોકોની ખુશીને પ્રાથમિકતા આપતા હતા. તેમણે પોતાની સરકારને "નિર્ણાયક" અને "સંવેદનશીલ" ગણાવી હતી જ્યારે તેમણે પાંચ વર્ષમાં 1,800 થી વધુ લોકો કેન્દ્રિત નિર્ણયો લીધા છે. રૂપાણીએ 7 ઓગસ્ટના રોજ અમદાવાદમાં પત્રકારોને જણાવ્યું હતું કે, "જીવનની સરળતા અને વ્યવસાયમાં સરળતા ઉપરાંત અમે સુખની કલ્પનાને પ્રોત્સાહન આપવા માંગીએ છીએ." સારું વાતાવરણ, કોઈ પ્રદૂષણ, સ્વચ્છ પાણી અને નવીનીકરણીય ઉર્જાનો મહત્તમ ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરે છે. "
તેમણે સ્થાનિક વિસ્તાર વિકાસ સત્તા હેઠળ આવતા ઔદ્યોગિક ઉદ્યાનો માટે જમીનના ઉપયોગમાં કપાતની જાહેરાત કરી છે. હવે 40દ્યોગિક ઉદ્યાનો માટે 40 ટકાને બદલે માત્ર 25 ટકા જ જમીન કપાશે. 15 ટકા જમીનનો ઉપયોગ ગ્રીન કવર, વૃક્ષારોપણ, જાહેર બગીચો, રમતનું મેદાન અને જાહેર હેતુના અન્ય કામો માટે કરી શકાય છે. તેમણે એવું પણ જાહેર કર્યું હતુ કે નવસારી અને બેચરાજી શહેરોને ટૂંક સમયમાં ઇકો ફ્રેન્ડલી નીતિઓ અનુસાર વિકસાવવામાં આવશે.

વિરોધ પ્રદર્શન

ગુજરાત કોંગ્રેસે રાજ્યવ્યાપી આંદોલનમાં રૂપાણીના "કુશાસન" નો વિરોધ કરી રહી છે. કોંગ્રેસે રાજ્ય સરકારની નિષ્ફળતાઓને છતી કરવા માટે રાજ્યભરમાં સમાંતર રેલીઓ યોજી હતી. કોંગ્રેસના એક નેતા અમિત ચાવડાનું કહેવું છે કે મે મહિનામાં ચક્રવાત તોક્તેના કારણે 5,000 કરોડનું નુકસાન સહન કરનાર ખેડૂતો માટે રાજ્ય સરકારે બહુ ઓછું કર્યું છે.
આમ આદમી પાર્ટી (AAP) એ પણ રૂપાણી સરકારના કાર્યાલયમાં પાંચ વર્ષ પૂરા કરવાના કાર્યક્રમોનો વિરોધ કર્યો છે અને તેમને "ગેરવાજબી" ગણાવ્યા છે.

English summary

Vijay Rupani's 5 year journey as the Chief Minister of Gujarat